El ve El Bileği Sorunları
El ve el bileği küçük ama karmaşık yapılardır; küçük bir yaralanma ya da sinir sıkışması bile günlük işleri zorlaştırabilir. Yrd. Doç. Dr. Utku Gürhan, el ve el bileği kırıklarını, tendon ve sinir yaralanmalarını, sinir sıkışmalarını ve tendon kılıfı sorunlarını değerlendirir ve tedavi eder; gerektiğinde el cerrahisi ve mikrocerrahi uygular.
Kırıklar
En sık görülen el bileği kırığı, önkol kemiğinin bileğe yakın ucunun kırılmasıdır (distal radius kırığı). El tarak kemikleri ve parmak kırıkları da sıktır. Yerinden oynamamış kırıkların çoğu alçı veya atelle iyileşir; kayma olan ya da eklemi ilgilendiren kırıklarda ameliyat gerekebilir.
Tendon ve sinir yaralanmaları
Cam, bıçak veya metal kesilerinden sonra parmak bükülemiyorsa ya da parmak ucunda his kaybı varsa bir tendon veya sinir kesilmiş olabilir. Bu yaralanmalar kendiliğinden iyileşmez; en iyi sonuç için kısa sürede değerlendirilip onarılmaları ve ardından el terapisi ile desteklenmeleri gerekir.
Sinir sıkışması ve tendon kılıfı sorunları
Yaralanma olmadan ortaya çıkan ağrı, uyuşma, kilitlenme veya şişlik şikâyetlerinin sık nedenleri şunlardır:
- Karpal tünel sendromu: bilekte sinir sıkışması; özellikle geceleri başparmak, işaret ve orta parmakta uyuşma
- Tetik parmak: bükülen parmağın takılması, kilitlenmesi veya tık diye açılması
- De Quervain tenosinoviti: bileğin başparmak tarafında, başparmak hareketiyle artan ağrı
- Ganglion kisti: bilekte ya da parmakta genellikle ağrısız, sıvı dolu şişlik
Mikrocerrahi ve replantasyon nedir?
Mikrocerrahi, milimetre boyutundaki damar ve sinirlerin ameliyat mikroskobu altında, saç telinden ince iplikle dikildiği cerrahidir. Replantasyon ise tamamen kopmuş bir parmağın ya da elin damar, sinir, tendon ve kemik onarımıyla yeniden yerine dikilmesidir.
Kopma yaralanmasında kopan parçayı nemli gazlı beze sarıp kapalı bir poşete koyun, poşeti buzlu suya yerleştirin (buz doğrudan dokuya değmemeli) ve hemen acil servise başvurun.
El ve el bileği hakkında hasta bilgilendirme yazıları
Aşağıdaki yazılar güncel kılavuzlara ve bilimsel yayınlara dayanır; her yazının sonunda kaynakları listelenmiştir. Yazılar genel bilgilendirme amaçlıdır ve muayenenin yerini tutmaz.
- El Bileği Kırığı (Distal Radius Kırığı): Belirtiler, Tedavi ve İyileşmeOku
- Elde Tendon ve Sinir Kesileri: Neden Acildir, Nasıl Onarılır?Oku
- Karpal Tünel Sendromu: Elde Uyuşma, Tedavi ve AmeliyatOku
- Tetik Parmak: Parmakta Kilitlenme, İğne ve AmeliyatOku
- De Quervain Tenosinoviti: Bilekte Başparmak Tarafında AğrıOku
- Ganglion Kisti: El Bileğinde Şişlik Neden Olur, Nasıl Tedavi Edilir?Oku